Trong lúc các doanh nghiệp (DN) trong nước vẫn loay hoay với bài toán liên kết, phát huy sức mạnh nội lực... thì các DN có vốn đầu tư nước ngoài đã tận dụng triệt để những lợi thế từ các Hiệp định thương nghiệp bắt đầu có hiệu lực để nhanh tay chiếm ưu thế, hưởng lợi ngay trên sân nhà Việt Nam. Lạnh lùng, bị động Ông Nguyễn Đình Trường, thành viên HĐQT (theo tin muctintuc.wordpress.com ) Tổng công ty cổ phần May Việt Tiến, cho biết, ở Việt Nam có những DN đầu tư lớn sản xuất nguyên phụ liệu nhưng vẫn không được biết đến nhiều. thực tiễn hiện giờ các DN ít có sự kết hợp giữa DN sinh sản vật liệu phụ trợ và xuất khẩu trong chuỗi sản xuất đã dẫn đến hệ quả ngành dệt may mặc dầu được đánh giá cao nhưng giá trị gia tăng lại thấp. "Nguyên nhân do trong một thời kì dài DN ta chỉ chủ yếu gia công, ít phải phải cạnh tranh nhau nên nhu cầu liên kết kém. Trong khi đó các Bộ, ngành không tham gia nồng nhiệt chỉ dẫn, không ít lãnh đạo DN thiếu kiên tâm tìm những giải pháp thiết thực hợp tác với đối tác”, ông Trường cho hay. Theo số liệu thống kê của Bộ Công thương, hàng năm Việt Nam xuất khẩu khoảng 1 tỷ USD ( tintuchiennay.tumblr.com ) vải, 1,2 triệu tấn sợi. Tuy nhiên, điều đáng quan tâm là hồ hết các DN dệt may trong nước cốt lại nhập vải, sợi vào để gia công xuất khẩu, đáp ứng nhu cầu hoạt động. Điều này chứng tỏ sự kết nối, kết liên giữa DN trong nước còn yếu kém đã dẫn đến hệ quả nơi "ăn không hết", chỗ "lần chẳng ra". Việt Nam có nhà máy sản xuất nhưng các DN không chịu kết liên mà chỉ "châm bẩm" gia công, không cộng tác với DN sinh sản vật liệu trong nước mà chỉ thụ động "cậy nhờ" vật liệu vào các đối tác nước ngoài. " Bản chất của liên kết chuỗi phải có ràng buộc, phải lên đường từ lợi. kinh tế cũng như động lực để kết liên chuỗi từ sự tin cậy, những thỏa thuận về giảm giá, mua lại phần nguyên phụ liệu dùng không hết... kết liên chuỗi phải có sự buộc ràng, tin và sát với nhau thì mới vững bền. thoạt đầu có thể là bạn hàng, sau đó đầu tư vào cho nhau cùng nhau nâng cao giá trị, giúp nhau cùng phát triển. Nếu các DN trong nước vẫn cứ manh mún, mạnh ai nấy làm, ngờ lẫn nhau sẽ chỉ làm hại nhau, mãi ôm phận gia công, bán sức lao động, giá trị thấp", ông Trường bức xúc. Các DN cho biết, khi thực hành các đơn hàng gia công, thường ngày khách hàng chỉ định luôn công ty cung cấp để DN mua vật liệu và thường có nguồn gốc từ Trung Quốc vì nguồn cung nguyên liệu tại đây rất phong phú. Ngoài ra, một số khác chỉ định mua vật liệu tại công ty họ có đầu tư hoặc sân sau. Tuy nhiên, với nhịp muốn hưởng ưu đãi quan thuế từ các hiệp nghị thương nghiệp, kinh tế điều kiện tiên quyết vật liệu phải được mua tại Việt Nam. "Chúng ta không có nhiều DN sinh sản vải nên rất dễ tìm đến, điều cần làm ngay lúc này là DN may và sản xuất vải phải gặp nhau, thử mẫu. Sau đó đến bước khó nhất là thuyết phục người đặt hàng kiếm vải từ nguồn trong nước. Biết là khó thuyết phục nhưng chúng ta không được nản chí mà phải bền chí hướng đích đến năm 2018, DN may mặc yên tâm có nguồn cung nguyên liệu tại chỗ cho chế biến xuất khẩu, đáp ứng các đề nghị của hiệp nghị", ông Nguyễn Văn Hùng, giám đốc điều hành Tổng công ty 28 phân tách. Mục đích sống còn Ông Trương Văn Cẩm, Tổng thư ký Hiệp hội Dệt may Việt Nam cho rằng, lệ luật xuất xứ từ sợi trở đi trong các Hiệp định thương mại, kinh tế là tạo thời cơ để DN đầu tư vào khâu thượng nguồn sản xuất vải và phụ liệu. Do đó các DN dệt may cần kết liên với nhau bắt đầu từ những hành động thiết thực. Cụ thể thay vì gia công như thời kì trước, may mặc phải thực hành những đơn hàng FOB ( dulichbaygio.blogspot.com )đích thực (mua vật liệu, bán thành phẩm), từng bước hạn chế việc xuất khẩu qua khâu trung gian và khách hàng lo quờ quạng phần nguyên phụ liệu. Ông Nguyễn Đình Trường, thành viên HĐQT Tổng công ty cổ phần May Việt Tiến cho biết, Việt Tiến vừa mới chọn nguồn cung phụ liệu là một DN trong nước đã đầu tư 25 triệu đô la Mỹ, chuyên sinh sản khóa kéo cung cấp cho Nike, Adidas. Còn bà Nguyễn Thị Điền, TGĐ Công ty TNHH may thêu giày An Phước cũng cho hay dù rằng hiện nay DN đang dùng 100% nguyên liệu vải nhập khẩu nhưng trong bối cảnh Việt Nam dự nhiều vào các Hiệp định thương nghiệp tự do, đơn vị sẽ đẩy mạnh việc sử dụng các nguyên phụ liệu nội địa để tận dụng được các ưu đãi cũng như cạnh tranh tốt hơn. "Thực tế hồ hết DN ngành dệt may Việt Nam là vừa và nhỏ, công nghệ sản xuất lạc hậu, khâu phát triển mẫu mã còn kém, giá bán cao, nên dù thời cơ đến từ các hiệp nghị thương mại kinh tế song phương, nhưng để ưởng lợi là điều không hề dễ dàng. cho nên để tận dụng tốt hơn thời cơ, bản thân mỗi DN phải chủ động củng cố nội lực, hợp tác với DN trong ngành, tạo sự cộng hưởng về năng lực cạnh tranh với DN các nước. thời cơ chỉ có trong thời gian từ nay đến năm 2020 và sau đó sẽ giảm dần. cho nên hơn bao giờ hết ngay từ lúc này các DN phải hạn chế nghĩ suy đến lợi ích riêng, hướng đến cái chung là sự phát triển lớn mạnh, bền vững chung của toàn ngành", ông Nguyễn Văn Hùng, Tổng giám đốc Tổng công ty 28 cho hay.