Không chỉ có giá trị về di sản kiến tạo và phong cảnh, Đắk Nông có bề dày di sản văn hóa với những quan trọng nền văn hóa vật thể và phi vật thể phong phú, mềm dẻo và độc đáo. nổi danh là không gian đời sống văn hóa cồng chiêng; sử thi Ot N’drong; hệ thống lễ hội dân gian; dệt thổ cẩm; đàn Tính hát Then… Hiện nay, trong Nhân dân còn bảo tồn, giữ gìn nhiều vốn đời sống văn hóa truyền thống mang đặc trưng riêng của mỗi người bản xứ, vùng miền. Qua đó, đóng góp to lớn vào viện bảo tàng bản địa Đắk Nông nói riêng và Việt Nam nói chung. Trăn trở về công tác bảo tồn, phát huy quan trọng văn hóa, nghề phong tục của các dân tộc thiểu số (DTTS) trước nguy cơ mai một bản sắc, các nghệ nhân DTTS gửi gắm tâm tư, nguyện vọng về các giải pháp, cơ chế chính sách phù hợp để bảo tồn đời sống văn hóa phong tục trong thời kỳ hội nhập và phát triển. Tham khảo : tranh sơn dầu HCM Maison Chance nghệ thuật ưu tú H’Nir nghệ sĩ H’Nir (SN 1956) là người truyền lửa nền văn hóa truyền thống người bản xứ Mạ ở xã Quảng Khê (Đắk Glong). Bà am hiểu và nhiệt tình giữ nghề dệt thổ cẩm như vái, áo, túi, khăn, khố và biết nhiều bài múa, hát dân ca… của người Mạ. Bà lý tưởng các cấp chính quyền tiếp tục quan tâm, tạo điều kiện tốt hơn nữa và thường xuyên mở nhiều lớp nghề dệt thổ cẩm để nhiều người biết dệt thổ cẩm phong tục. nghệ thuật H’Nir (bên trái) hướng dẫn học viên bản địa Mông cách dệt thổ cẩm của người Mạ tại làng du lịch địa phương thôn 3, xã Đắk Som (Đắk Gong) Tỉnh, các ngành chức năng cần ủng hộ giới thiệu đặc sản dệt thổ cẩm tại các Làng đời sống văn hóa nghỉ ngơi cộng đồng nằm trên tuyến vườn hoa địa chất quốc tế Đắk Nông để du khách khi đến Đắk Nông khám phá có thể đơn giản mua làm kỷ niệm… Đó là cách để khuyến khích thế hệ trẻ học, bảo tồn, phát huy nghề thổ cẩm truyền thống; đồng thời tạo việc làm, tăng thu nhập cho người dân vùng. Xem thêm : ban tranh son dau phong canh gia re HCM Nhà May Mắn nghệ nhân H’Nir chia sẻ về quá trình truyền dạy nghề dệt thổ cẩm với phóng viên Báo Đắk Nông nghệ nhân Nhân dân H’Jang Bà H’Jang (SN 1942) ở thị trấn Kiến Đức (Đắk R’lấp) là nghệ thuật Nhân dân được Nhà nước công nhận và phong tặng danh hiệu năm 2019 vì “Đã có nhiều cống hiến tuyệt đẹp trong lưu giữ và phát huy di sản lịch sử phi vật thể của dân tộc”. Tuổi đã cao nhưng ngày ngày bà vẫn miệt mài bên khung cửi để dệt nên những tấm vải sắc màu sặc sỡ của người bản xứ M’nông. Sau khi dệt thành những tấm vải, bà lại kiểu dáng, ngồi bên bàn máy khâu may lên các hàng hóa váy, áo, túi, khăn… theo ý muốn. nghệ nhân Nhân dân H’Jang (bên trái) hướng dẫn thế hệ trẻ cách tạo hoa văn, dệt thổ cẩm phong tục Theo nghệ thuật Nhân dân H’Jang, chính quyền các cấp cần thường xuyên tổ chức giao lưu văn hóa, văn nghệ; nhóm tái hiện lại các lễ, hội phong tục. Bên cạnh đó, động viên, khuyến khích các tầng lớp Nhân dân, cán bộ, công nhân, viên chức nên mặc thường xuyên trang phục tập quán dân tộc mình mỗi dịp lễ, hội, tết… để thể hiện sự đa dạng màu sắc 54 người bản xứ Việt Nam. nghệ nhân ưu tú Nông Văn Hưu nghệ thuật ưu tú Nông Văn Hưu, xã Nam Dong (Cư Jút) hiện đang lưu giữ nhiều hiện vật, tư liệu hát Then đàn Tính của người bản xứ Tày. Ông trực tiếp sáng tác nhiều điệu Then và nghiên cứu, dịch sang tiếng Việt được hơn 150 bài. Nhiều bài Then hay, ý nghĩa do ông sáng tác như: Khúc tâm tình Đắk Nông, Pắc Pó mùa thu (ca ngợi Bác Hồ), Lời Then dâng Bác, Lời chào xứ Lạng, Đắk Nông kính chào quý khách…; đã được Câu lạc bộ hát Then xã Nam Dong dàn dựng và biểu diễn đã nhận được nhiều giải thưởng cao trong các liên hoan đàn Tính, hát Then của tỉnh, khu vực và toàn quốc. Ông Nông Văn Hưu không chỉ sáng tác lời Then mà còn biết chế tác đàn Tính Theo nghệ thuật Nông Văn Hưu, hấp dẫn nhiều nét đặc trưng, quý giá của các loại hình đời sống văn hóa phi vật thể đang dần mai 1. Nguyên nhân sâu xa chính là trong cộng đồng chưa đồng lòng được sự cần thiết phải giữ gìn và phát huy. độc đáo, các cấp cơ sở vẫn chưa quan tâm đúng mức việc giữ gìn các giá trị đời sống văn hóa truyền thống trong cộng đồng. khoảng thời gian tới, các cấp chính quyền, đơn vị quản lý Nhà nước phải thích thú, tạo điều kiện cho những nghệ thuật “chưa chính danh” tham dự các hội thi, liên hoan để bổ sung vào bản thành tích nhằm hoàn thiện hồ sơ phong tặng hoặc có sự đa dạng trong tiêu chí phong tặng đối với các nghệ nhân lớn tuổi. Càng có nhiều nghệ thuật thì công tác lưu giữ, bảo tồn và truyền dạy đời sống văn hóa cũng như nghề tập quán càng được thực hiện tốt. nghệ nhân ưu tú Y Sim Ê ban Với đội ngũ người có chất lượng ở Đắk Nông không thể không nhắc tới nghệ nhân ưu tú Y Sim Ê Ban (sinh năm 1959), dân tộc Ê đê, buôn Nui, xã Tâm Thắng (Cư Jút). Không những biết đánh cồng chiêng, chỉnh chiêng, ông Y Sim còn sử dụng thuần thục và chế tác nhiều loại nhạc cụ của đồng bào Ê đê như đàn gung, đàn bruốt, đinh năm, đinh tuốt, tù và, trống... Những giai điệu thân thiết, thân thương, gắn với cuộc sống hằng ngày của người dân nơi đây được ông bảo tồn và truyền tải đến mọi người. Cũng chính điều đó làm ông ngày càng gắn bó mật thiết hơn với niềm say mê nhạc cụ của người bản xứ cho dù cuộc sống thường nhật thay đổi, làm giảm đi nhiều những điều kiện để phát huy hết niềm đam mê, yêu thích ấy. nghệ sĩ ưu tú Y Sim Ê ban sử dụng thuần thục nhiều loại nhạc cụ của đồng bào Ê đê Điều mà ông Y Sim Ê Ban vẫn trăn trở là những 5 gần đây, bà con ở các buôn làng vì thấy cái lợi trước mắt đã bán chiêng, cổ vật, những vật dụng quan trọng trong nhà. Số chiêng lớn, chiêng nhỏ các buôn chỉ còn sót lại vài cái riêng lẻ nên mỗi khi biểu diễn gặp nhiều khó khăn vì chiêng phải đủ bộ mới đánh được, thiếu 1 chiếc không thành bộ chiêng. Bên cạnh đó, thế hệ trẻ không còn đậm đà trong việc lưu giữ, giữ gìn văn hóa phong tục. lịch trình tới, ông lý tưởng ngành văn hóa, địa phương tiếp tục thích thú hỗ trợ hơn nữa về vật chất, tinh thần, mở các lớp dạy cồng chiêng, đan lát, chế tác nhạc cụ để các lớp con cháu tiếp tục phát huy, trân giữ quan trọng tốt đẹp của người bản xứ Ê đê. Qua đó, góp phần lưu giữ, làm phong phú hơn viện bảo tàng của cộng đồng các bản địa trên địa bàn tỉnh Đắk Nông. Trung tâm từ thiện uy tín - Maison Chance Địa chỉ: 19A, Đ. Số 1, Kp 9, P. Bình Hưng Hoà A Q. Bình Tân, Tp. Hồ Chí Minh, Việt Nam Hotline : 090 906 2528 Web site du lich thac Dray Sap Maison Chance : maison-chance.org/shop
