Hội chứng ngưng thở khi ngủ là một sự rối loạn đặc trưng bởi sự ngưng thở từng lúc về đêm trong lúc ngủ, có thể dẫn tới thiếu oxy máu và liên quan đến ngủ ngày quá nhiều. Đây là tình trạng nội khoa thường gặp, nhưng không được nhận biết. Do đó không được chẩn đoán ở nhiều bệnh nhân người lớn. Theo ước tính, có 26% số người trưởng thành có nguy cơ cao bị hội chứng ngưng thở khi ngủ. Bình thường, đường hô hấp trên được nâng đỡ bởi những cấu trúc xương nhỏ và sụn bao quanh mũi và vùng hầu họng, giúp cho đường thở vẫn mở ra, không bị xẹp trong lúc ngủ, không khí vẫn lưu thông từ mũi và miệng vào trong phổi một cách dễ dàng. Tuy nhiên, đối với người bị hội chứng ngưng thở khi ngủ, những thành phần mô mềm như lưỡi và sụn của vùng hầu họng, bị tụt vào trong đường thở kèm kích thước của đường hô hấp trên bị giảm do sự phì đại quá mức của mô mềm bao xung quanh đường hô hấp dẫn đến xẹp đường hô hấp trên một phần hoặc hoàn toàn gây tắc nghẽn lưu lượng khí kết hợp với giảm tín hiệu thần kinh đến những cơ hô hấp trong lúc ngủ và do đó gây ra ngưng thở. Phân loại Có 2 loại: ngưng thở trung ương và ngưng thở tắc nghẽn Ngưng thở trung ương: khi những tín hiệu thần kinh từ trung ương không dẫn truyền đến những cơ hô hấp, kết quả là không cố gắng sức cử động của các cơ hô hấp và không có lưu lượng khí trao đổi ở phổi, mắc dù đường hô hấp mở ra đủ trong lúc ngủ, không bị xẹp hay tắc nghẽn. Ngưng thở tắc nghẽn: gặp trong phần lớn các trường hợp. Đây là hậu quả của lưu lượng không khí qua mũi và miệng đến phổi giảm hoặc mất do hẹp hoặc xẹp đường hô hấp trên. Ngoài ra còn có kiểu ngưng thở khi ngủ hỗn hợp Dấu hiệu của hội chứng Ngáy và buồn ngủ vào ban ngày là những than phiền thường gặp nhất của hội chứng ngưng thở khi ngủ. Ngoài ra, những triệu chứng khác bao gồm: có mệt mỏi, thiếu tập trung vào ban ngày, đau thắt ngực về đêm và hay giật mình thức giấc về đêm kèm theo thở gấp, ngạt thở. Khám lâm sàng có thể phát hiện béo phì là dấu hiệu thường gặp nhất. Bên cạnh đó, tất cả bệnh nhân nên được khám tai mũi họng để phát hiện nguồn gốc của tắc nghẽn hô hấp trên: tắc nghẽn mũi, phì đại amidan, lưỡi và gà VA, vẹo vách ngăn, mà những tắc nghẽn này có thể điều chỉnh được bằng phẩu thuật. Xem thêm: http://maytaooxyyte.blogspot.com/ Ngáy là âm thanh được tạo ra bởi sự rung động của mô mềm của đường hô hấp trên trong lúc ngủ. Ngáy thường xảy ra trong lúc hít vào, nhưng cũng có thể xảy ra trong lúc thở ra. Thói quen ngủ ngáy là thường gặp, khoảng 44% ở nam và 28% ở nữ ở độ tuổi từ 30 – 60 trong dân số chung có ngủ ngáy. Ngáy là dấu hiệu chỉ điểm của tình trạng tăng kháng lực của đường hô hấp trên. Nó có thể là một dấu hiệu của hội chứng ngưng thở khi ngủ và có thể liên quan với tình trạng hẹp đường hô hấp trên bao gồm: béo phì, sung huyết ở mũi, bất thường của sọ mặt, phì đại amidan và suy giáp. Mặc dù ngáy và ngủ ngày nhiều là triệu chứng điển hình của hội chứng ngưng thở khi ngủ. Tuy nhiên, ngáy chưa đủ để chẩn đoán, phải kèm với ngưng thở, tiếng khịt mũi, thở gấp, nghẹt thở và kèm theo buồn ngủ nhiều vào ban ngày như ngủ gật khi lái xe, khi xem tivi, sách báo. Những đối tượng nào dễ bị hội chứng này? Những yếu tố nguy cơ của hội chứng ngưng thở khi ngủ đã được xác định bao gồm: Béo phì: nhiều nhất Bất thường cấu trúc sọ mặt và mô mềm đường hô hấp trên: Vị trí, kích thước bất thường xương hàm trên, hàm dưới, phì đại amiđan, mô lympho, VA, khoang mũi hẹp. Nghiên cứu cho thấy khi những yếu tố này càng tăng thì bệnh nhân càng dễ phát triển hội chứng ngưng thở khi ngủ. Những yếu tố nguy cơ tiềm ẩn bao gồm có Di truyền Hút thuốc lá: tăng 3 lần hội chứng ngưng thở khi ngủ Sung huyết mũi: tăng 2 lần Đái tháo đường đề kháng insulin tăng 3 lần Các yếu tố khác: rượu, thuốc an thần, mãn kinh, nam giới tăng cao hơn nữ. Ảnh hưởng của hội chứng đến sức khỏe của người bệnh Ngưng thở khi ngủ gây giảm oxy máu và tăng khí CO2 ở máu, tình trạng này sẽ hoạt hóa thần kinh giao cảm gây co mạch, tăng nhịp tim dẫn đến tăng huyết áp, suy tim sung huyết, loạn nhịp tim, bệnh tim thiếu máu cục bộ và bệnh lý mạch máu não. Những nghiên cứu cho thấy ngoài những yếu tố nguy cơ tim mạch đã biết như: hút thuốc lá, đái tháo đường và rối loạn lipid máu thì hội chứng ngưng thở khi ngủ cũng làm tăng nguy cơ tim mạch lên gấp 3 lần. Những nghiên cứu cũng chứng tỏ rằng nguy cơ tử vong, tăng huyết áp tăng khi tổng số đợt ngưng thở khi ngủ trong 1 giờ càng gia tăng. Có nghĩa là số lần ngưng thở khi ngủ càng cao thì tỉ lệ bệnh tim mạch càng cao.
